Thời sự

Việt Nam kiểm soát Covid-19 tốt, cầu dự báo tăng mạnh, xuất khẩu thủy sản hướng mục tiêu cao

Quang Trí
BizLIVE - Nỗ lực chống dịch của Việt Nam đã tạo được niềm tin với các nhà đầu tư, các tập đoàn nhập khẩu bán lẻ, cùng với nhu cầu sau dịch dự báo tăng mạnh.
Việt Nam kiểm soát Covid-19 tốt, cầu dự báo tăng mạnh, xuất khẩu thủy sản hướng mục tiêu cao
Ảnh minh họa.
Theo Cục Xuất nhập khẩu - Bộ Công Thương, ước xuất khẩu thủy sản tháng 4/2020 đạt 150 nghìn tấn, trị giá 600 triệu USD, tăng 1% về lượng, nhưng giảm 5% về trị giá so với cùng kỳ năm 2019.
Tính chung 4 tháng đầu năm 2020, xuất khẩu thủy sản đạt 553,1 nghìn tấn, trị giá 2,215 tỷ USD, giảm 3,37% về lượng và giảm 8,5% về trị giá so với cùng kỳ năm 2019.
Dự báo, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong tháng 5/2020 sẽ tiếp tục chịu ảnh hưởng từ dịch Covid-19, tuy nhiên mức độ ảnh hưởng sẽ thấp hơn tháng 4/2020 khi nhiều nước bắt đầu nới lỏng phong tỏa.
Phấn đấu đạt kim ngạch 8,6 tỷ USD
Trong thủy sản, cá tra và tôm là hai đối tượng nuôi chính cho giá trị rất cao. Tuy nhiên, bước vào đầu năm 2020, ngành tôm, cá tra đã gặp khó khăn do dịch bệnh Covid-19 và nắng nóng, hạn mặn kéo dài.
Năm 2020, ngành thuỷ sản đặt mục tiêu phấn đấu đạt mục tiêu xuất khẩu đạt 8,6 tỷ USD. Trong đó, ngành tôm dự kiến đạt 3,8 tỷ USD, tăng hơn 15% so cùng kỳ năm 2019, còn ngành cá tra chỉ có thể đạt kim ngạch ở mức 1,6 tỷ USD. Riêng ngành hải sản khai thác có thể duy trì ở mức như năm ngoái là 3,2 tỷ USD.
Theo Hiệp hội Cá tra Việt Nam, từ đầu năm 2020 dịch Covid-19 đã tác động đến hoạt động sản xuất, chế biến và xuất khẩu của ngành hàng này. Trong 4 tháng đầu năm xuất khẩu cá tra chỉ đạt 420 triệu USD, giảm 31,9% so với cùng kỳ 2019. Song, có khả năng phục hồi hoàn toàn từ quý III/2020.
Tất cả thị trường lớn xuất khẩu cá tra trong 4 tháng đầu năm đều giảm so với cùng kỳ năm trước. Trong chuỗi ngành hàng cá tra từ hộ nuôi đến doanh nghiệp chế biến xuất khẩu, ngành phụ trợ như: thuốc thủy sản, thức ăn... đều bị ảnh hưởng. Hiện khu vực ĐBSCL giá cá tra nguyên liệu chỉ ở mức 18.500-19.000 đồng/kg nhưng doanh nghiệp chỉ ưu tiên thu mua cá trong chuỗi liên kết hoặc cá của doanh nghiệp.
Theo ông Trần Đình Luân, Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy sản, dịch Covid-19 ảnh hưởng lớn đến hoạt động xuất khẩu cá tra và kéo giảm kim ngạch xuất khẩu, tuy nhiên, có nhiều khả năng ngành hàng này sẽ phục hồi hoàn toàn từ quý III/2020; riêng thị trường Trung Quốc có thể phục hồi vào cuối tháng 5/2020, vì Trung Quốc đã kiểm soát được dịch nên hoạt động giao thương giữ 2 nước đang hồi phục.
Ngoài ra, hàng tồn kho ở một số quốc gia nhập khẩu chính đang ở mức thấp, vì vậy, Việt Nam cần có kịch bản điều tiết sản xuất để tránh xảy ra tình trạng thiếu nguyên liệu phục vụ chế biến và xuất khẩu.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (Vasep), đến nửa cuối năm 2019, xuất khẩu tôm sang các thị trường đã khả quan hơn, dự báo xu hướng này sẽ tiếp tục tăng trong năm 2020 khi lượng tồn kho của năm 2019 được giải quyết, nhu cầu nhập khẩu và tiêu thụ sẽ tăng, giá xuất khẩu cũng sẽ hồi phục.
Do sản phẩm tôm thuộc nhóm thực phẩm thiết yếu với mức giá “dễ chịu” nên nhu cầu tiêu thụ vẫn có trên thế giới và nội địa trong thời gian tới; cùng với việc kiểm soát dịch Covid-19 ở Trung Quốc, Hàn Quốc đang có chiều hướng tốt hơn sẽ có thêm hy vọng cho người nuôi và nhà máy chế biến khi đầu ra phần nào được tháo gỡ.
Tại thị trường EU, Việt Nam lại đang có lợi thế ưu đãi từ EVFTA, đặc biệt đối với sản phẩm tôm có mức thuế mà Ấn Độ, Thái Lan hay các nước khác không thể cạnh tranh được khi dịch bệnh được kiểm soát.
Năm 2020, ngành tôm nước lợ đặt kế hoạch thả nuôi 730.000 ha với sản lượng ước thu về 830.000 tấn; kim ngạch xuất khẩu đạt 3,5 tỷ USD, tăng từ 2-3% so với năm 2019. Tuy nhiên, trong điều kiện khó khăn của dịch bệnh Covid-19, nên 4 tháng đầu năm 2020, kim ngạch xuất khẩu tôm chỉ đạt 748 triệu USD, giảm 11,8% so với cùng kỳ 2019, nhưng ngành tôm có niềm tin sẽ phấn đấu xuất khẩu đạt trên 3,5 tỷ USD và mới đây. Ngành tôm đã nâng mục tiêu kim ngạch xuất khẩu dự kiến 3,8 tỷ USD.
Trung Quốc vẫn là thị trường xuất khẩu chủ lực
Ông Trương Đình Hòe, Tổng thư ký Vasep cho biết, sở dĩ ngành thuỷ sản phấn đấu đạt mục tiêu xuất khẩu cao là vì những nỗ lực chống dịch vừa qua của Việt Nam đã tạo được niềm tin với các nhà đầu tư, các tập đoàn nhập khẩu bán lẻ.
Để chuẩn bị hàng hoá cung ứng ra thị trường hậu Covid-19, doanh nghiệp và nông dân đã tích cực sản xuất ngay trong khi diễn ra dịch bệnh, trong khi các nước sản xuất lớn thuỷ sản lớn khác vẫn còn kẹt trong đại dịch nên sẽ có độ trễ nhất định so với Việt Nam.
“Nhu cầu thực phẩm sau đại dịch được dự báo sẽ tăng mạnh, vì kim ngạch xuất khẩu thủy sản trong tháng 4/2020 đã đạt mức hơn 720 triệu USD, cao hơn rất nhiều so với tháng 3. Nhằm duy trì nguồn cung thủy sản ổn định, sự thay thế của các mặt hàng thuỷ sản chất lượng của Việt Nam trên thị trường thế giới sẽ là cơ hội để ngành thủy sản phát triển mạnh trong thời gian tới”, ông Hòe nói.
Sản phẩm tôm, cá tra của Việt Nam đã có mặt trên 100 quốc gia và vùng lạnh thổ, trong đó, 10 thị trường nhập khẩu chính, là: Mỹ, EU, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Canada, Australia, Đài Loan, ASEAN, Thụy Sỹ (chiếm 96,7% tổng giá trị xuất khẩu tôm của Việt Nam).
Song, Trung Quốc vẫn là thị trường xuất khẩu chủ lực, hiện Trung Quốc là thị trường lớn nhất của cá tra Việt Nam, chiếm 35% tổng xuất khẩu cá tra nên khi dịch Covid-19 xảy ra đã gây ảnh hưởng rất lớn. Hệ thống bán lẻ, siêu thị đình trệ, hệ thống giao nhận bị tắc nghẽn nên xuất khẩu cá tra sang thị trường này bị sụt giảm mạnh 52% trong 2 tháng đầu năm.
Không chỉ giảm mạnh tại Trung Quốc mà xuất sang Mỹ cũng giảm 27%, sang EU giảm 40%, các nước ASEAN giảm 19%.
Theo dự tính, tháng 4, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc có thể phục hồi 50%; tháng 5 hồi phục 70% và đến tháng 6 mới có thể hồi phục hoàn toàn 100%.

QUANG TRÍ