Kinh doanh

[Chân dung doanh nghiệp] Tham vọng doanh thu 400 triệu USD, thách thức đang chờ PCC1?

Hồng Quân
BizLIVE - PC1 đang là doanh nghiệp giữ vị trí số 1 trong lĩnh vực xây lắp công trình điện tại Việt Nam đặt mục tiêu doanh thu 400 triệu USD vào năm 2020. Quyết định 4970/QĐ-BCT đang là trở ngại lớn cho các doanh nghiệp xây lắp công trình điện trong trung hạn. Liệu PC1 có là ngoại lệ không?
[Chân dung doanh nghiệp] Tham vọng doanh thu 400 triệu USD, thách thức đang chờ PCC1?

Doanh nghiệp xây lắp hạ tầng có hiệu quả kinh doanh

CTCP Xây lắp Điện I (PCC1, mã PC1) tiền thân là Công ty Xây lắp Đường dây và Trạm được thành lập từ năm 1963. Năm 2005, công ty chính thức được cổ phần hóa trở thành công ty cổ phần, với vốn điều lệ 50 tỷ đồng.
Sau các đợt phát hành cổ phần huy động vốn cho các dự án Khu nhà ở và dịch vụ thương mại Nàng Hương, giai đoạn 1 và giai đoạn 2; dự án Mỹ Đình; dự án Thủy điện Bảo Lâm 3;.… và các đợt phát hành cổ phần chia trả cổ tức, cổ phiếu thưởng, hiện PC1 có vốn điều lệ  1.154,5 tỷ đồng.
Hoạt động kinh doanh cốt lõi của PC1 xoay quanh 4 mảng chính: xây dựng điện (xây lắp), sản xuất cột thép, bất động sản và năng lượng (thủy điện). Cấu trúc tài sản của PC1 khá chặt, tập trung vào 4 mảng hoạt động chính với tài sản cố định chiếm 40%, hàng tồn kho 17%, phải thu ngắn hạn của khách hàng và tiền chiếm khoảng 28% tổng tài sản. 
Nguồn: Số liệu Báo cáo tài chính hợp nhất 
Từ năm 2008 – 2017, trong 10 năm, tốc độ tăng trưởng kép hàng năm của doanh thu đạt mức 31%; lợi nhuận sau thuế đạt 38%; trong giai đoạn 2012 – 2017, ngoại trừ năm 2017, cổ tức luôn được duy trì ở mức 20% - 30%. Giới phân tích đánh giá, PC1 là trường hợp hiếm của ngành xây lắp hạ tầng đạt hiệu quả hoạt động cao duy trì được trong nhiều năm liền.
Thách thức mang tên “Quyết định 4970”

PC1 đặt mục tiêu đến 2020 doanh thu của công ty đạt 400 triệu USD, tương đương khoảng 9.000 – 9.500 tỷ đồng. Năm 2018, PC1 đặt kế hoạch doanh thu 5.643 tỷ đồng, tăng trưởng 78,6%. Để đạt được kế hoạch đã đề ra, PC1 phải duy trì được tốc độ tăng trưởng khoảng 30%/năm cho giai đoạn 2019 -2020, trong tình huống 2018 PC1 hoàn thành kế hoạch đề ra. Liệu PC1 có thể vượt qua những trở ngại mang tên “Quyết định 4970” không?

Ngày 21/12/2016, Bộ Công Thương ban hành Quyết định 4970/QĐ-BCT về việc công bố bộ định mức dự toán ngành công tác lắp đặt đường dây tải điện và lắp đặt trạm biến áp. Quyết định này đã tác động đáng kể đến ngành xây dựng điện.
Báo cáo của HĐQT PC1 cho biết, năm 2017, chính sách điều chỉnh về đơn giá xây dựng thiếu sát thực (Quyết định 4970) đã khiến cho các dự án mới chậm khởi công. Thực tế EVN, NPT là Tổng công ty thực hiện đầu tư các công trình truyền tải điện chỉ đạt 87% kế hoạch đầu tư năm 2017.
 Nguồn: Số liệu báo cáo tài chính, nghị quyết, Báo cáo thường niên
Ngoài ra, năm 2017, Bộ Công Thương giải thể Tổng cục Năng lượng, cơ quan đầu mối thẩm duyệt dự án đầu tư của ngành điện đã đến việc triển khai các dự án đầu tư mới của EVN không đảm bảo kế hoạch, qua đó gián tiếp ảnh hưởng đến PC1.
Năm 2016, xây lắp đóng góp hơn 60% doanh thu và 50% lợi nhuận của PC1; trong khi đó mảng sản xuất cột thép đóng góp 17% doanh thu và lợi nhuận. Tuy nhiên, năm 2017, doanh thu và lợi nhuận của khối xây lắp bị sụt giảm và giảm tỷ trọng đóng góp cả về doanh thu lẫn lợi nhuận. Tình trạng tương tự diễn ra với mảng sản xuất cột thép của PC1.
Nếu như năm 2017, mảng xây lắp và sản xuất công nghiệp dù không đạt được kế hoạch về doanh thu và lợi nhuận nhưng HĐQT của PC1 cho biết tỷ suất lợi nhuận của 2 mảng này cơ bản đạt kế hoạch. Bước sang năm 2018, tình hình khó khăn của mảng xây lắp và sản xuất công nghiệp lộ rõ.
  Nguồn: Số liệu Báo cáo tài chính hợp nhất
6 tháng đầu năm 2018, mảng xây lắp có doanh thu sụt giảm 10%, lợi nhuận thuần giảm 41,7%; tương tự mảng sản xuất công nghiệp ghi nhận doanh thu giảm hơn 2% và lợi nhuận giảm 70,7% so với cùng kỳ năm trước.
Kết quả kinh doanh năm 2017 và 6 tháng đầu 2018 phản ánh rõ tác động của Quyết định 4970 và những thay đổi chính sách của Bộ Công Thương đối với ngành xây dựng điện nói chung và PC1 nói riêng.
 Thủy điện và bất động sản làm “cứu cánh”
Mặc dù, 2/4 mảng hoạt động chính của PC1 đang gặp thách thức từ chính sách, nhưng chiến lược tập trung đầu tư/phân bổ tài sản vào các dự án hiệu quả nhất của PC1 đang giúp công ty lấy lại đà tăng trưởng, và bù đắp những khoảng trống do ảnh hưởng của Quyết định 4970. Kết quả kinh doanh của bất động sản và thủy điện đang cho thấy PC1 vẫn có thể về đích vào năm 2020.
6 tháng đầu 2018, dự án Mỹ Đình Plaza 2 mang lại sự tăng trưởng mạnh mẽ cả về lợi nhuận doanh thu giúp mảng bất động sản ghi nhận 606 tỷ đồng doanh thu và gần 193 tỷ đồng lợi nhuận thuần.
Xa hơn, PC1 có kế hoạch bán hàng sản phẩm dự án Thanh Xuân trong quý IV/2018; bàn giao sản phẩm và ghi nhận doanh thu vào khoảng cuối năm 2019 hoặc đầu năm 2020.

Để chuẩn bị cho năm 2020, PC1 đang hoàn tất thỏa thuận M&A một dự án bất động sản khác với tổng quỹ đất là 2 ha. Dự án vẫn sẽ nằm trong phân khúc trung cấp.

  Nguồn: Số liệu báo cáo tài chính hợp nhất

Đối với mảng thủy điện, từ năm 2017, thủy điện đóng góp đáng kể vào kết quả kinh doanh của PC1 với tỷ trọng 8,8% doanh thu và gần 34% lợi nhuận thuần. Trong 6 tháng đầu 2018, mảng kinh doanh thủy điện tiếp tục phát huy vài trò của mình với 11% doanh thu và gần 36% lợi nhuận của PC1.

Mặc dù 4 nhà máy thủy điện hiện tại của PC1 đang là năm đầu tiên hoạt động, tỷ suất lợi nhuận thuần của mảng thủy điện đạt hơn 58% trong năm 2017 và hơn 63% trong 6 tháng đầu 2018.
Ngoài dự án thủy điện Sông Nhiêm (8 MW) dự kiến khởi công trong Q4 năm nay, PC1 đang chuẩn bị đầu tư vào 3 dự án khác tại tỉnh Cao Bằng, với tổng công suất là 70 MW. Dù PC1 đã nghiên cứu một số dự án năng lượng mặt trời, tuy nhiên, công ty vẫn tìm thấy cơ hội hiện tại của mình trong thủy điện hiệu quả hơn. Do đó, trọng tâm của họ trong những năm tới vẫn sẽ là thủy điện.
Giới phân tích đánh giá với chiến lược đầu tư đã và đang làm hiện nay, PC1 có thể tối thiểu các rủi ro đến từ thay đổi chính sách (xây lắp và sản xuất), thiên tai, hạn hán (thủy điện) và tính chu kỳ của ngành bất động sản.

HỒNG QUÂN